Zatrzymanie: 2 lipca 2015 roku Jurij Ilczenko został zatrzymany przez funkcjonariuszy FSB oraz Centrum Przeciwdziałania Ekstremizmowi (CPE) w Sewastopolu. Powodem były publikacje na blogu i w mediach społecznościowych, gdzie ostro wypowiadał się o okupacji Krymu, wzywał do całkowitej blokady anektowanego Krymu i proponował pozbawienie obywatelstwa ukraińskiego mieszkańców Krymu, którzy otrzymali rosyjskie paszporty. Przed zatrzymaniem często odwiedzali go w domu funkcjonariusze FSB i CPE, w tym Maksim Nowosielcew, którego nazywano „katem” z powodu brutalności. Zarzucono mu artykuły 280 i 282 Kodeksu Karnego Federacji Rosyjskiej — publiczne nawoływanie do działalności ekstremistycznej oraz podżeganie do nienawiści między narodami.

Wyrok: Po 11 miesiącach w areszcie śledczym w Symferopolu, 2 czerwca 2016 roku Ilczenko został przeniesiony do aresztu domowego z elektroniczną bransoletką. 11 czerwca uciekł – przeciął bransoletkę, założył kurtkę ojca i wziął laskę matki, aby kamery na drzewach w pobliżu domu nie rozpoznały go od razu. Biegł przez las około półtorej godziny. Do granicy administracyjnej dotarł autostopem, kilkakrotnie zmieniając samochody. Przekroczył granicę przez zaminowany teren leśny. 16 czerwca dotarł do KrymSOS we Lwowie. Po uwolnieniu Ilczenko mieszka we Lwowie z rodzicami, których udało się wywieźć z Krymu.

Jurij Ilczenko – mieszkaniec Sewastopola, pro-ukraiński aktywista. Jego rodzina była pierwszą na Krymie, która publicznie odmówiła przyjęcia rosyjskiego obywatelstwa. Sam Ilczenko oświadczył, że nawet w więzieniu, gdyby zaproponowano mu paszport w zamian za wolność, odmówiłby.

Warunki w areszcie śledczym w Symferopolu były okropne. Według Ilczenki, jedyny areszt na okupowanym Krymie był wówczas katastrofalnie przepełniony: „Warunki były straszne. Nawet każdy więzień nie miał łóżka. Zmienialiśmy się: jeden spał, dwóch czekało, aż zwolni się miejsce. Przebywaliśmy na powierzchni mniejszej niż jeden metr kwadratowy na osobę, choć nawet według ich norm powinno to być 4 metry. Jedzenia nie braliśmy, bo śmierdziało, wielu było niedobrze”. Poinformował również, że władze okupacyjne budowały wówczas kolejny areszt w Sewastopolu.

Podczas śledztwa próbowano wymusić na nim przyznanie się do koordynowania „Prawego Sektora” na Krymie i przygotowywania zamachu na pomnik Lenina. Stosowano tortury: „Często chciałem umrzeć w nocy, żeby rano nie zaczynały się nowe tortury. Bito mnie po nerkach, kręgosłupie i głowie”, opowiadał.

Po przybyciu do Lwowa konferencję prasową Ilczenki odłożono na dwa miesiące ze względu na bezpieczeństwo jego rodziców, którzy pozostali na okupowanym Krymie. Pod koniec sierpnia 2016 roku udało się ich wywieźć. Po tym opowiedział o swojej ucieczce i warunkach uwięzienia publicznie – na konferencji prasowej w Ukrinformie 17 sierpnia 2016 roku. Po uwolnieniu Ilczenko udzielał prywatnych lekcji angielskiego we Lwowie.

Wykorzystane informacje z otwartych źródeł: ZMINA, Zaxid.net, Hromadske Radio, Interfax-Ukraina, KrymSOS, bbc.com,

Zdjęcie: Hromadske.

Data aktualizacji: 03.07.2026.