Zatrzymanie: 23 listopada 2017 roku siły bezpieczeństwa w okupowanym Krymie zatrzymały 65-letniego Bekira Degermendzhiego wraz z trzema innymi krymskimi Tatarami — Asanem Chapukhem, Rusłanem Trubachem i Kjazimem Ametovem. Postawiono im zarzuty wymuszenia: rzekomo żądali pieniędzy od obywatela Turcji Jusufa Aytana. Zatrzymani twierdzili, że jedynie prosili o zwrot pieniędzy skradzionych weterance krymskotatarskiego ruchu narodowego Wedżije Kashce. 83-letnia Wedżije Kashka, będąca świadkiem zatrzymań, poczuła pogorszenie stanu zdrowia na miejscu i zmarła w karetce.

Wyrok: W kwietniu 2019 roku sąd okupacyjny wydał Bekirze Degermendzhiemu wyrok w zawieszeniu na 3 lata. Po odbyciu kary warunkowej został zwolniony.

Bekir Degermendzhi urodził się w 1952 roku. Dzieciństwo spędził na wygnaniu, jak całe pokolenie krymskich Tatarów jego czasów. W szkole interesował się sportem jeździeckim i dużo czytał. Nie zdobył wyższego wykształcenia, ponieważ musiał pracować i pomagać dużej rodzinie, w której oprócz niego było jeszcze pięcioro dzieci. Z żoną Alije poznał się w 1988 roku. Po powrocie na Krym rodzina wzięła działkę w wiosce Gruszówka, gdzie nie było dróg ani gazu, i własnoręcznie zbudowała dom. W pierwszych latach po powrocie krymskim Tatarom trudno było znaleźć pracę: Degermendzhi uprawiali warzywa w szklarniach, handlowali na rynku. Później Bekir zatrudnił się jako kierowca, a następnie otworzył mały hotel w Sudaku, gdzie latem pracowała cała rodzina.

Bekir Degermendzhi zawsze był aktywnym uczestnikiem krymskotatarskiego ruchu narodowego i starał się nie opuszczać żadnego wydarzenia. Brał udział w wiecu 26 lutego 2014 roku przed budynkiem Rady Najwyższej Krymu, gdzie krymscy Tatarzy próbowali zapobiec nielegalnemu głosowaniu o przyłączeniu do Rosji.

W rodzinie Degermendzhi od okupantów ucierpiał nie tylko Bekir – jego syn Mustafa w maju 2015 roku został zatrzymany pod zarzutem „masowych zamieszek” podczas tej samej akcji 26 lutego 2014 roku („sprawa 26 lutego”). Mustafa spędził prawie dwa lata w areszcie śledczym, po czym został przeniesiony do aresztu domowego. W ten sposób władze okupacyjne prześladowały jednocześnie ojca i syna z jednej rodziny.

Podczas pobytu w areszcie stan zdrowia Bekira Degermendzhiego gwałtownie się pogorszył. W grudniu 2017 roku został przeniesiony z oddziału intensywnej terapii do oddziału pulmonologicznego. Żona Alije informowała, że leży w korytarzu za parawanem, ponieważ w pulmonologii nie było miejsc, a pilnowało go trzech strażników. Obrońcy praw człowieka uznali sprawę Bekira za pokazową: starszyzna krymskotatarskiej rodziny z podwójnym prześladowaniem ojca i syna — typowy przykład represji okupacyjnych.

Wykorzystane informacje z otwartych źródeł: Krymskotatarski Centrum Zasobów, Radio Swoboda (Krym.Realia), Służba Krym, KrymSOS, Dzień, Ukraińska Prawda, Helsińska Fundacja Praw Człowieka.

Zdjęcie: Centrum Dziennikarskich Śledztw.

Data aktualizacji: 03.07.2026.