Zatrzymanie: 5 lutego 2025 roku, po przeszukaniu mieszkania funkcjonariusze FSB Rosji wywieźli Annę Socenko i jej córkę Oksanę w nieznanym kierunku. Przez prawie dziewięć miesięcy miejsce ich pobytu było ukrywane przed rodziną i opinią publiczną. Dopiero w listopadzie 2025 roku obrońcy praw człowieka ustalili, że obie kobiety są przetrzymywane w areszcie śledczym nr 1 w Symferopolu.

Wyrok: Na dzień 22.07.2026 roku brak informacji o wyroku. Federacja Rosyjska oskarża Annę Socenko z artykułu 275 Kodeksu Karnego Federacji Rosyjskiej („zdrada państwowa”). Organizacje praw człowieka uważają sprawę za motywowaną politycznie i podkreślają, że zatrzymanie poprzedziło wymuszone zaginięcie, a postępowanie odbywa się bez odpowiedniej jawności i przestrzegania standardów sprawiedliwego procesu.

Anna Mykołajiwna Socenko urodziła się 2 października 1955 roku. Jest mieszkanką miejscowości Pierwomajske (obecnie Kurman) na okupowanym Krymie. Wiadomo, że w chwili zatrzymania miała około 70 lat, cierpiała na szereg chorób przewlekłych i wymagała stałej opieki medycznej.

5 lutego 2025 roku funkcjonariusze FSB Rosji przeprowadzili przeszukanie w mieszkaniu, gdzie mieszkały Anna Socenko i jej córka Oksana. Po zakończeniu przeszukania obie kobiety zostały wywiezione w nieznanym kierunku. Od tego czasu nie nawiązały kontaktu z rodziną. Telefon Anny nie odpowiadał, a w jej koncie Telegram, według obrońców praw człowieka, okresowo rejestrowano obcą aktywność, co mogło wskazywać na dostęp służb do jej danych osobowych.

Rodzina przez długi czas nie otrzymywała żadnych oficjalnych informacji o miejscu pobytu kobiet.

Dopiero na początku listopada 2025 roku stało się wiadomo, że Anna i Oksana Socenko przebywają w areszcie śledczym nr 1 w Symferopolu. Jednocześnie stało się wiadomo, że obu kobietom zarzuca się „zdradę państwową”. Do tego momentu były przetrzymywane ponad dziewięć miesięcy w całkowitej izolacji (incommunicado), bez możliwości kontaktu z rodziną i bez publicznej informacji o przebiegu śledztwa.

Obrońcy praw człowieka podkreślają, że sprawa Anny Socenko jest częścią tendencji gwałtownego wzrostu liczby postępowań karnych z artykułów o „zdradę państwową” i „szpiegostwo” wobec mieszkańców okupowanego Krymu po rozpoczęciu pełnoskalowej inwazji Rosji na Ukrainę. Według ich ocen, w podobnych sprawach wymuszone zaginięcia, długotrwałe przetrzymywanie bez kontaktu ze światem zewnętrznym i zamknięte procesy sądowe stały się systemową praktyką rosyjskich organów okupacyjnych.

Ze względu na podeszły wiek i przewlekłe choroby Anny Socenko organizacje praw człowieka wielokrotnie wyrażały zaniepokojenie stanem jej zdrowia w warunkach aresztu śledczego. Jednocześnie władze okupacyjne nie dostarczały publicznej informacji o zapewnieniu jej odpowiedniej pomocy medycznej ani o warunkach przetrzymywania.

Na dzień 22 lipca 2026 roku Anna Socenko nadal przebywa w areszcie. Jej sprawa pozostaje jednym z przykładów wymuszonych zaginięć i politycznie motywowanego prześladowania cywilnych obywateli Ukrainy na okupowanym Krymie.

Wykorzystano informacje z otwartych źródeł: Suspilne Krym, Centrum Praw Człowieka ZMINA, Krymskotatarski Ośrodek Zasobów, Krym.Realii.

Data aktualizacji: 22.07.2026 r.