<strong>Zatrzymanie</strong>: 5 marca 2024 roku rosyjskie służby przeprowadziły masowe przeszukania w domach Tatarów krymskich w Bachczysaraju i rejonie dżankońskim. Około 4:30 rano wtargnęli do domu Lumanovów.

<p><strong>Wyrok</strong>: Na dzień 19 lipca 2026 roku wyrok dla Memeta nie został wydany. Memet Lumanov przebywa w areszcie śledczym nr 1 w Rostowie nad Donem. Federacja Rosyjska oskarża go na podstawie art. 205.5 cz. 1 Kodeksu karnego FR („Organizacja działalności organizacji terrorystycznej”), zarzucając przynależność do islamskiej partii politycznej „Hizb ut-Tahrir”, która jest legalna na Ukrainie, ale zakazana w Rosji. Obrońcy praw człowieka uważają sprawę za motywowaną politycznie.

<p>Memet Lumanov, syn Ajdera, urodził się 28 lipca 1988 roku w mieście Czinaz (Uzbekistan). Jego matka była nauczycielką algebry i geometrii, a ojciec kierowcą. W 1994 roku Memet rozpoczął naukę w szkole, gdzie był znany jako zdolny uczeń z matematycznym talentem. Po ukończeniu szkoły wstąpił do Technikum Technologicznego w Jangijulu, gdzie studiował finanse. Po śmierci matki na chorobę nowotworową w 2006 roku, rok później przeprowadził się na Krym, osiedlając się w rejonie bachczysarajskim z rodziną. Pracował jako hydraulik i przedstawiciel handlowy.

<p>W 2013 roku Memet poznał swoją przyszłą żonę Annę Korniichuk. Po dwóch tygodniach pobrali się. Małżeństwo wychowuje troje dzieci. Według żony, Memet zawsze poświęcał dużo czasu rodzinie, był uważnym ojcem i osobą chętnie pomagającą innym.

Ze względu na swoją aktywną postawę obywatelską, Memet wielokrotnie podlegał karom administracyjnym. W październiku 2017 roku wziął udział w samotnym proteście przeciwko represjom rosyjskich służb na Krymie. Za to sąd nałożył na niego grzywnę.

<p>Pod koniec 2021 roku sporządzono na niego protokół za nieprzestrzeganie zasad zachowania w sytuacji nadzwyczajnej. Przebywał w pobliżu sądu wojskowego na Krymie, przybywając, aby wesprzeć zatrzymanych Tatarów krymskich.

<p>W lutym 2022 roku Memet został ponownie zatrzymany, tym razem w pobliżu sądu rejonowego w Bachczysaraju. Przybył tam, aby wesprzeć rodaka Edema Dudakova. Sąd nałożył na Memeta 10 dni aresztu administracyjnego za organizację masowego zgromadzenia obywateli w miejscach publicznych.

Latem 2023 roku Tatar krymski został ponownie zatrzymany, ponieważ przybył wesprzeć swoich rodaków, zatrzymanych wcześniej przez funkcjonariuszy FSB w Bachczysaraju.

<p>5 marca 2024 roku rosyjskie służby przeprowadziły masowe przeszukania w domach Tatarów krymskich w Bachczysaraju i rejonie dżankońskim. Około 4:30 rano wtargnęli do domu Lumanovów. Według żony, funkcjonariusze FSB nie pozwolili Memetowi nawet zjeść śniadania ani odmówić porannej modlitwy, dali mu tylko kilka minut na spakowanie się i wywieźli go z domu. Podczas przeszukania skonfiskowano literaturę religijną, którą później wykorzystano jako jeden z elementów oskarżenia. Tego samego dnia został aresztowany.

<p>Memet Lumanov został włączony do tzw. „szóstej grupy bachczysarajskiej w sprawie Hizb ut-Tahrir”. Rosyjskie śledztwo oskarża go o organizację działalności organizacji terrorystycznej, jednak nie przedstawiło jawnych dowodów na przygotowanie lub dokonanie aktów przemocy. Jak w innych podobnych sprawach krymskich, oskarżenie opiera się głównie na ukrytych zeznaniach, literaturze religijnej i opiniach ekspertów, które były wielokrotnie krytykowane przez międzynarodowych obrońców praw człowieka.

<p>Po aresztowaniu Memet był początkowo przetrzymywany w areszcie śledczym nr 2 w Symferopolu, a następnie nielegalnie przetransportowany do aresztu śledczego nr 1 w Rostowie nad Donem. Przedstawicielstwo Prezydenta Ukrainy w AR Krym oraz organizacje praw człowieka podkreślają, że przemieszczanie osób cywilnych z okupowanego terytorium Ukrainy na terytorium Federacji Rosyjskiej narusza normy międzynarodowego prawa humanitarnego.

<p>Na dzień 19 lipca 2026 roku Memet Lumanov nadal przebywa w areszcie, a jego sprawa jest rozpatrywana w Południowym Okręgowym Sądzie Wojskowym w Rostowie nad Donem. Ukraińskie i międzynarodowe organizacje praw człowieka uważają jego prześladowanie za część systemowej kampanii represji przeciwko Tatarom krymskim i działaczom społecznym na tymczasowo okupowanym Krymie.

<p>Informacje wykorzystane z otwartych źródeł: Przedstawicielstwo Prezydenta Ukrainy w Autonomicznej Republice Krymu, Suspilne Krym, ZMINA, Krymska solidarność, Projekt praw człowieka „Wsparcie więźniów politycznych. Memoriał”.

<p>

<p><strong>Zdjęcie</strong>: ZMINA.

<p><strong>Data aktualizacji:</strong> 19.07.2026r.