Aresztowanie: 7 listopada 2023 roku rosyjskie służby zatrzymały Halila Kurtameta, Tatara krymskiego i mieszkańca wsi Nowoaleksiejewka w rejonie Heniczeskim obwodu chersońskiego. Następnie postawiono mu zarzuty rzekomego udziału w krymskotatarskim batalionie ochotniczym imienia Nomana Czelebidżichana, który Federacja Rosyjska uznała za „organizację terrorystyczną”.

Wyrok: 16 października 2024 roku kontrolowany przez Rosję Sąd Rejonowy w Heniczesku na tymczasowo okupowanej części obwodu chersońskiego skazał Halila Kurtameta na 8 lat pozbawienia wolności w kolonii o zaostrzonym rygorze. Pierwszy rok kary ma odbyć w więzieniu, a resztę w kolonii karnej o zaostrzonym rygorze.

Halil Apasowicz Kurtamet jest przedstawicielem narodu krymskotatarskiego, przedsiębiorcą, działaczem społecznym i liderem religijnym z wsi Nowoaleksiejewka w rejonie Heniczeskim obwodu chersońskiego.

Halil Kurtamet urodził się 20 czerwca 1966 roku. Większość swojego życia spędził w Nowoaleksiejewce, jednym z największych skupisk Tatarów krymskich na kontynentalnej części Ukrainy. Przed rozpoczęciem rosyjskiej okupacji części obwodu chersońskiego zajmował się działalnością gospodarczą. Według danych obrońców praw człowieka i dziennikarzy, pracował w branży serwisowej i naprawy samochodów, a także posiadał obiekt turystyczny – hotel „Aj-Petri” na Arabackiej Strzale. Ponadto, Kurtamet przewodził lokalnej muzułmańskiej wspólnocie religijnej „Islam”, cieszył się autorytetem wśród mieszkańców i aktywnie wspierał rozwój krymskotatarskiej społeczności regionu.

Rosyjskie inwazja na Ukrainę w 2022 roku zmieniła życie rodziny Kurtametów. Po okupacji części obwodu chersońskiego rosyjskie wojsko i służby specjalne zaczęły przejmować kontrolę nad majątkiem miejscowych mieszkańców. Według informacji Krymskotatarskiego Centrum Zasobów, hotel „Aj-Petri”, należący do Halila Kurtameta, został faktycznie przejęty przez władze okupacyjne. Sam mężczyzna nigdy nie był publiczną postacią polityczną, nie prowadził aktywności w mediach społecznościowych ani nie wygłaszał głośnych oświadczeń politycznych. Dlatego obrońcy praw człowieka podkreślają, że zarzuty przeciwko niemu nie mają przekonującego uzasadnienia i są częścią systematycznej kampanii prześladowania Tatarów krymskich.

Sytuacja nabrała szczególnie tragicznego charakteru po aresztowaniu jego syna, Appaza Kurtameta. W lipcu 2022 roku Appaz został zatrzymany przez rosyjskie służby na przejściu granicznym „Czongar” i później skazany na siedem lat więzienia za rzekome finansowanie nielegalnej formacji zbrojnej poprzez przekazanie 500 hrywien znajomemu. Po zniknięciu syna to właśnie Halil aktywnie zaangażował się w jego poszukiwania i próby zwrócenia uwagi na sprawę młodego więźnia politycznego.

7 listopada 2023 roku funkcjonariusze FSB Rosji zatrzymali Halila Kurtameta w okupowanej Nowoaleksiejewce. Przeciwko niemu wszczęto postępowanie karne z artykułu o udział w nielegalnej formacji zbrojnej. Rosyjskie śledztwo stwierdziło, że już w 2015 roku rzekomo brał udział w działalności batalionu imienia Nomana Czelebidżichana. Według wersji władz okupacyjnych, dowodem jego winy było to, że rzekomo udostępniał należące do niego obiekty zakwaterowania dla osób związanych z batalionem.

Kolejnym tak zwanym dowodem były dokumenty, które znaleziono podczas przeszukań. Wśród nich śledczy znaleźli papiery dotyczące utworzenia Centrum Usług Administracyjnych w Nowoaleksiejewce, gdzie wspomniano Krymskotatarskie Centrum Zasobów. Obrońcy praw człowieka zwrócili uwagę, że te dokumenty w żaden sposób nie świadczyły o jakiejkolwiek nielegalnej działalności i dotyczyły całkowicie legalnych procesów społecznych, które miały miejsce jeszcze przed okupacją regionu.

Wykorzystano informacje z otwartych źródeł: Ukrinform, ZMINA, Przedstawicielstwo Prezydenta Ukrainy w Autonomicznej Republice Krymu, Krymskotatarskie Centrum Zasobów.

Zdjęcie: ZMINA.

Data aktualizacji: 16.07.2026.