Zatrzymanie: 29 stycznia 2015 roku w Bachczysaraju Ahtem Czijgoz został zatrzymany przez siły okupacyjne podczas spotkania w kawiarni. Powodem była jego obecność na wiecu przed budynkiem Rady Najwyższej Krymu 26 lutego 2014 roku, dzień przed nielegalnym „referendum”. Tego dnia Tatarzy krymscy i pro-ukraińscy mieszkańcy zgromadzili się przed parlamentem, aby zapobiec decyzji o przyłączeniu do Rosji. Czijgoz próbował pomóc milicji w utrzymaniu dwóch tłumów osobno. Później oskarżono go o „organizację masowych zamieszek” (art. 212 ust. 1 KK FR).

Wyrok: 11 września 2017 roku kontrolowany przez Rosję Sąd Najwyższy Krymu skazał Ahtema Czijgoza na 8 lat kolonii o zaostrzonym rygorze. Podczas ogłaszania wyroku oklaskiwał, ponieważ w części wstępnej sąd uznał go za „obywatela Ukrainy”: „Już wygrałem”, powiedział wtedy Czijgoz. 25 października 2017 roku, za pośrednictwem prezydenta Turcji Erdogana, Czijgoz wraz z Ilmi Umerowem zostali przekazani do Turcji i uwolnieni. 27 października wrócili na Ukrainę. Ani Czijgoz, ani Umerow nie podpisali próśb o ułaskawienie do Putina.

Ahtem Zeytullayovich Czijgoz urodził się 14 grudnia 1964 roku w Bulungurze, obwód Samarkandzki, Uzbecka SRR, gdzie przebywała deportowana rodzina krymskotatarska. W 1989 roku wrócił na Krym. Pracował jako cieśla i robotnik w mobilnej kolumnie mechanizowanej w Bachczysaraju. Od 2002 roku był przewodniczącym Bachczysarajskiego regionalnego Medżlisu, od 2008 roku zastępcą przewodniczącego Medżlisu Tatarów krymskich. Brat — Rustem Czijgoz, również polityk krymskotatarski.

Rodzina: żona Elmira Ablyalimova-Czijgoz — działaczka krymskotatarska i społeczna, dwukrotnie radna Rady Miejskiej w Bachczysaraju, w 2014 roku kierowała Bachczysarajskim Państwowym Rezerwatem Historyczno-Kulturalnym, od 2020 roku członkini Rady Ekspertów Przedstawicielstwa Prezydenta Ukrainy w ARC. Syn — Ilmi Ahtem ogli Czijgoz.

Cała rodzina pozostała na Krymie podczas i po uwięzieniu Ahtema. Podczas uwięzienia żona Elmira codziennie rano przychodziła do aresztu śledczego — nie mogąc wejść do środka, po prostu stała obok: „Tak czuła się blisko mnie”, opowiadał Czijgoz.

Jeszcze cięższym ciosem była śmierć matki podczas uwięzienia. Od momentu aresztowania syna jej choroba postępowała, była przykuta do łóżka. Adwokaci wielokrotnie prosili sąd o pozwolenie Ahtemowi na odwiedzenie matki, i sąd pozwolił na jedno spotkanie. „Zobaczyłem ją. Powiedziałem, że najprawdopodobniej widzimy się po raz ostatni”, wspomina Czijgoz. Kilka dni po tym spotkaniu matka zmarła. Na pogrzeb Ahtema nie wypuszczono.

Przez prawie trzy lata uwięzienia Czijgoz nie przyznał się do winy. Jego sprawa zyskała szeroki rozgłos międzynarodowy: Rada Europy nazwała wyrok „kolejnym ciosem Rosji w Medżlis”, Departament Stanu USA określił uwięzienie jako „motywowane politycznie”. W 2020 roku Rosja nałożyła na Czijgoza sankcje.

Wykorzystane informacje z otwartych źródeł: ZMINA, Krymskotatarskie Centrum Zasobów, Radio Wolna Europa (Krym.Realia), Suspilne Krym, Suspilne Tarnopol, Ukrinform, RBK-Ukraina.

Zdjęcie: ZMINA.

Data aktualizacji: 03.07.2026.